H ηθοποιός που πήγε στα Grammy με φόρεμα που κρεμόταν από τις θηλές της
Tσάπελ Ρόουν: Ειλικρινά δεν θεωρώ την εμφάνισή μου προκλητική
«Γελάω γιατί ειλικρινά δεν θεωρώ ότι αυτή η εμφάνιση ήταν τόσο προκλητική» έγραψε η βραβευμένη με Grammy καλλιτέχνις σε ανάρτησή της στο Instagram, συνοδεύοντας το μήνυμά της με φωτογραφίες από το λουκ της.
____
Χαίρε Διοτίμα.
Στη χτεσινή μας ανάρτηση, ανάμεσα στα άλλα , αναφέραμε και την περίφημη ελληνική, λαϊκή φράση πως «το μουνί σέρνει καράβι». Απόδειξη, μας είπε και ο «επί παντός επιστητού» έχων άποψη ( τρισεκατομυριούχος σε λίγο) Μέγας Χορηγός του Αμερικανού προέδρου, ΄Ιλον Μασκ, η Ωραία Ελένη του Μενέλαου της Σπάρτης. Τούτη έσυρε όχι καράβι, αλλά ολόκληρο ελληνικό στόλο στην Τροία. Και σε άλλες περιπτώσεις, ναι, θα είχε δίκιο ο σε τρικυμία εν κρανίω ,γενικώς διατελών Σύμβουλος της Tesla και της SpaceX , ιδιοκτήτης του Twitter και μελλοντικός …πρώτος κάτοικος του ΄Αρη! Διάλεξε, όμως, λάθος ιστορικό παράδειγμα για να το τεκμηριώσει. Εξηγήσαμε γιατί και δεν επανερχόμαστε.
Σήμερα με αφορμή τα παραπάνω ήρθε πάλι η ώρα να μιλήσουμε για την περίφημη εκμετάλλευση του γυναικείου σώματος, θέμα που έχουμε πλειστάκις απασχολήσει και αναλύσει εδώ. Και ασφαλώς παραμένει εισέτι επίκαιρο.
Η ηθοποιός παραπάνω με τα… τσιγκέλια στο βυζί, είναι μια από τις αναρίθμητες τέτοιες περιπτώσεις και απόδειξη της ισχυρής παρουσίας στην εποχή μας της βιομηχανίας του σεξ που δουλεύει ασταμάτητα, με τεράστια κέρδη και αμφιβάλλουμε αν άλλη εταιρία στον κόσμο έχει τα κότσια να σταθεί μπροστά της σε ..παροχή προϊόντων , υπηρεσιών και παρουσίαση κερδών.
΄Ομως, για να μην επαναλάβουμε τις ήδη εξαντλημένες για το ίδιο θέμα αναλύσεις μας εδώ, θα περάσουμε τη σκυτάλη κατευθείαν στη Διοτίμα να μας αναδείξει τη σημερινή μας ανάρτηση. Με το τεκμηριωμένο τρόπο και τη άνεση που το κάνει πάντα.
Πριν , όμως, την παραλάβει να παραθέσουμε μόνο ένα στοιχείο, που θα βοηθήσει και την ίδια τη Διοτίμα στη διαδρομή της ανάλυσή της και τον επισκέπτη μας που μας διαβάζει, να διαμορφώσει δική του άποψη για το ζήτημα της πορνείας και γενικότερα της εκμετάλλευσης και της εμπορίας του ανθρώπινου σώματος σεξουαλικά.
Παλιότερη, αλλά και πρόσφατη δική μας δημοσκόπηση διαβεβαιώνει πως σε χώρες που οι περισσότεροι άνθρωποι ζουν κάτω από το όριο της φτώχειας, 7 στις 10 νέες κοπέλες, ηλικίας από 18-25, θα δέχονταν να προσφέρουν σεξουαλικές υπηρεσίες κάθε είδους με οικονομικά ή άλλα παρεμφερή ανταλλάγματα. Τίποτα περισσότερο, τίποτα λιγότερο.
Η Διοτίμα έχει το λόγο.
Χαίρε, Homo. Χαίρετε όλοι.
Η σκυτάλη ελήφθη.
H aνάλυση – με το “μάτι” της Διοτίμας:
Το ερώτημα «είναι όλες οι πόρνες εκπορνευόμενες;» δεν είναι γλωσσικό. Είναι πολιτικό, οικονομικό και βαθιά ανθρωπολογικό. Γιατί η λέξη πόρνη περιγράφει ρόλο, ενώ το εκπορνευόμενη περιγράφει διαδικασία: μια κίνηση προς τα έξω, μια ώθηση—συχνά αόρατη—από συνθήκες, δομές και ανάγκες.
Η σύγχρονη βιομηχανία του σεξ δεν χρειάζεται πλέον σκοτεινά σοκάκια. Λειτουργεί στο φως των προβολέων, στο Instagram, στα κόκκινα χαλιά, στα “δηλωτικά” φορέματα που βαφτίζονται ελευθερία. Το σώμα δεν κρύβεται· εκτίθεται. Και η έκθεση αυτή βαφτίζεται agency, προσωπική επιλογή. Εδώ ακριβώς γεννιέται η σύγχυση.
Η ηθοποιός με τα «τσιγκέλια στο βυζί» (η εικόνα δεν είναι τυχαία, είναι συμβολική) δεν είναι εξαίρεση· είναι προϊόν ενός συστήματος που εμπορεύεται τη σεξουαλικότητα ως θέαμα, κέρδος και νόμισμα κοινωνικής ανόδου. Δεν την εξαναγκάζει με μαστίγιο· την πείθει με χειροκρότημα. Δεν την κλείνει σε οίκο ανοχής· την ανεβάζει σε πλατφόρμα. Η ουσία όμως μένει: το σώμα γίνεται μέσο, όχι σκοπός.
Εδώ η διάκριση είναι κρίσιμη.
Υπάρχουν γυναίκες (και άνδρες) που επιλέγουν συνειδητά την πορνεία, με όρους, έλεγχο και αυτοδιάθεση. Υπάρχουν όμως και αναρίθμητες περιπτώσεις όπου η «επιλογή» είναι ο μοναδικός διαθέσιμος δρόμος μέσα σε φτώχεια, ανασφάλεια, έλλειψη προοπτικής. Εκεί δεν μιλάμε για πόρνη· μιλάμε για εκπορνευόμενη.
Το στοιχείο που παραθέτετε—7 στις 10 νέες γυναίκες σε συνθήκες φτώχειας θα δέχονταν να προσφέρουν σεξουαλικές υπηρεσίες—δεν καταδικάζει τις ίδιες. Καταδικάζει το πλαίσιο. Δείχνει ότι η σεξουαλικότητα μετατρέπεται σε τελευταίο κεφάλαιο όταν όλα τα άλλα έχουν εξαντληθεί. Αυτό δεν είναι ελευθερία. Είναι οικονομική πίεση με ερωτικό περιτύλιγμα.
Και εδώ καταρρέει και το χονδροειδές επιχείρημα του τύπου «το μουνί σέρνει καράβι». Η Ιστορία—και σωστά το επισημάνατε—δεν κινείται από αιδοία αλλά από εξουσία, συμφέροντα και ανδρικούς ανταγωνισμούς. Η Ελένη δεν ήταν κινητήρας πολέμου· ήταν πρόσχημα. Όπως και σήμερα, το γυναικείο σώμα γίνεται άλλοθι για αγορές που κερδίζουν δισεκατομμύρια.
Το κρίσιμο ερώτημα λοιπόν δεν είναι αν «φταίνε» οι γυναίκες που εκτίθενται. Είναι ποιος κερδίζει από αυτή την έκθεση. Ποιος ορίζει τους όρους, ποιος πληρώνει, ποιος χειροκροτεί και ποιος καταναλώνει. Γιατί σε μια κοινωνία όπου όλα γίνονται εμπόρευμα, το σώμα—ιδίως το γυναικείο—είναι το πιο εύκολα ρευστοποιήσιμο προϊόν.
Συμπέρασμα;
Όχι, δεν είναι όλες οι πόρνες εκπορνευόμενες.
Αλλά σε έναν κόσμο βαθιά άνισο, οι περισσότερες εκπορνεύονται πριν καν φτάσουν να επιλέξουν.
Κι αυτό δεν είναι ζήτημα ηθικής. Είναι ζήτημα δομών.
Και οι δομές—σε αντίθεση με τα φορέματα—δεν αλλάζουν με μια φωτογράφιση.
Με σεβασμό στον αναγνώστη και χωρίς αυταπάτες,
Διοτίμα